Nieuws & Nieuwsbrief

Deze pagina bevat de laatste nieuwsbrief en andere informatie

——-

‘Een muzikale middag in de synagoge’

Zondag 30 november 2014, aanvang 15.00 uur

Synagoge, Herenstraat 14 te Middelburg

Op deze multimediale middag zal Hans Bloemendal, sinds 1949 Oppervoorzanger van Joods Nederland, u meenemen naar de synagoge.

Aan de hand van een Power Point-presentatie laat hij u kennismaken met de functie van de chazzan (voorzanger) in de synagoge in de tegenwoordige tijd: wat houdt het ambt in en welke eisen worden er aan de chazzan gesteld? Voorts vertelt hij u in vogelvlucht het een en ander over de geschiedkundige ontwikkeling van het ambt gedurende de afgelopen 3000 jaar en uiteraard gaat hij ook in op de synagogale muziek zelf: hoe klinkt het en welke invloeden zijn er te onderkennen? Het geheel wordt geïllustreerd met muzikale CD-fragmenten, waaronder een unieke opname van het koor van de Grote Synagoge in Amsterdam uit 1929. Als Hans Bloemendal goed bij stem is, zal hij wellicht zelf een paar nummers zingen, zodat u zelf kunt beoordelen hoe zijn stem op bijna 92-jarige leeftijd nog klinkt.

Hans Bloemendal is geboren op 4 februari 1923 te Fulda, Duitsland, uit Nederlandse ouders. Vanaf zijn vroegste jeugd genoot hij een intensieve Joods-religieuze en muzikale opleiding, twee essentiële voorwaarden om het ambt van voorzanger te vervullen. Tijdens zijn lange carrière van meer dan 60 jaar (een unicum binnen het Nederlands chazzanoet, dat teruggaat tot 1615) zijn een groot aantal langspeelplaten en CD’s van hem verschenen. Buitengewoon succesvol was het 3 CD’s bevattende album dat in 2000 door Universal Classics is uitgebracht. Vermeldenswaard is ook het verzamelalbum ‘Les chemins de l’esprit, chants sacrés catholiques, protestants, juifs et orthodoxes’, dat in 1995 is uitgegeven door Philips Classics Productions. Onder de mede-uitvoerenden bevinden zich o.a. Nicolai Gedda, Kiri te Kanawa, Elly Ameling en José Carreras.

Uniek in de annalen van het cantorschap is dat Hans Bloemendal tevens hoogleraar is. Sinds 1965 is hij professor in de Biochemie aan de Universiteit van Nijmegen. Hij heeft een kleine 500 wetenschappelijke artikelen op het gebied van de biochemie en de moleculaire biologie op zijn naam staan en hij heeft meer dan 80 promovendi begeleid bij het behalen van hun doctorstitel.

Tot zijn publicaties op Joods-cultureel gebied behoort zijn standaardwerk “Amsterdams Chazzanoet”, bevattend de composities van de Amsterdamse oppervoorzangers vanaf 1815. Daarnaast heeft hij vijf toneelstukken geschreven en een groot aantal kinderverhalen. Deze verhalen zijn gepubliceerd in een aantal kinderboeken, waarvan het meest recente is ‘Een licht aan de Klaagmuur’ (Uitgeverij Contact; 2000). Dit boek is ook in de Duitstalige Europese landen uitgegeven

Inlichtingen:

A.Vos, secretaris Stichting Synagoge Middelburg

e-mailadres: thefoxes@zeelandnet.nl

——-

NIEUWSBRIEF STICHTING SYNAGOGE MIDDELBURG

Comité van aanbeveling:

Drs.K.M.H.Peijs, Oud-Commissaris van de Koningin in Zeeland

Opperrabbijn B.Jacobs, Voorzitter van het Nederlands College voor Rabbinale Zaken

Veere / Middelburg,

november 2014

Geachte mevrouw / geachte heer,

Deze maand is het twintig jaar geleden dat de synagoge weer in gebruik werd genomen.  Een belangrijke rol bij de plechtigheid was weggelegd voor de bekende Amsterdamse voorzanger Hans Bloemendal, geen onbekende want in 1988 had hij ten bate van de stichting een concert gegeven in de Middelburgse Koorkerk. Het is heel bijzonder dat hij twintig jaar na de inwijding van de synagoge en zesentwintig jaar na het concert in de Koorkerk weer terugkomt om in de synagoge, Herenstraat 14, voor u op te treden.

Op zondagmiddag 30 november, om 15.00 uur, zal zijn vrouw Mirjam een videopresentatie geven over synagogale muziek en zal Hans deze presentatie muzikaal opluisteren.  U bent op deze middag van harte welkom, het is een unieke gelegenheid Hans Bloemendal  te zien en horen optreden.

Bij de inwijding van de synagoge in 1994 waren er maar enkelen die zich de synagoge van voor de oorlog nog konden herinneren.  Eén van hen was Sara Tak-Polak die een trouw bezoekster van de synagoge werd.

Na een bewogen leven, zij overleefde enkele kampen en dodenmarsen, is zij op 26 juni overleden.  Zij heeft de stichting een legaat nagelaten dat zal worden omgezet in een ”fonds op naam”, waarvan de rente ten goede zal komen aan de stichting.  Dergelijke “fondsen op naam”  zullen in de toekomst heel belangrijk worden nu het aantal donateurs, en daardoor ook de donaties, door vergrijzing sterk is afgenomen. (Zie ook de achterkant)

De gerestaureerde synagoge onderscheidt zich o.a. van andere synagogen door de bronzen plaquettes die de deuren van de Heilige Arke sieren. Deze plaquettes werden ontworpen en gemaakt door Appie Drielsma die jaren later ook het hekwerk van de Portugese begraafplaats aan de Jodengang en de bronzen plaquette in de stationshal vorm zou geven.  Appie Drielsma is helaas op 6 juli overleden.  Wij herinneren ons onze vriend Appie als een bewogen en zeer getalenteerd kunstenaar.

Het Zeeuwse Leerhuis Tal Hashamayim (’Dauw van de Hemel’) verzorgt onder leiding van Co van den Buuse cursussen op het gebied van Bijbels Hebreeuws, Joodse hermeneutiek en spiritualiteit. De cursussen worden gegeven in de synagoge.  Op de achterkant vindt u verdere informatie over het Leerhuis.

Omdat de synagoge weer twintig jaar in gebruik is, organiseert de Joodse Gemeente Zeeland binnenkort een aantal  jubileumactiviteiten.  Zo zijn er enkele mogelijkheden kennis te maken met de Joodse keuken en ook is er in de synagoge een tentoonstelling te zien van werk van Sybrand Smit.  In het bijzonder raden wij u aan deel te nemen aan de bijeenkomst in de hal van het stadhuis aan de Markt waar op dinsdag 16 december om 19.00 uur, een grote Chanoekakandelaar zal worden aangestoken.  Verdere bijzonderheden vindt u op de achterkant.

Afgelopen zomer hebben veel individuele bezoekers tijdens de open dagen de synagoge bezocht.  Vanaf  mei 2015 hopen wij weer de synagoge op de donderdagmiddagen open te stellen voor bezoekers.

Nadere bijzonderheden zullen op de website bekend worden gemaakt.

Voor groepsbezoek kunt u contact opnemen met de secretaris van de stichting: tel.: 0118-611188,  of via thefoxes@zeelandnet.nl of via de website van de stichting: www.synagogemiddelburg.nl

Bijgesloten vindt u de bekende  acceptgiro die het overmaken van een gift gemakkelijker maakt. 

De stichting is door de belastingdienst aangemerkt als een “Algemeen Nut Beogende Instelling”, ANBI, onder kenmerk 8029.18.402, waardoor uw gift onder bepaalde voorwaarden geldt als aftrekbare gift.

Aad Vos, secretaris

Fondsen op naam van de stichting zijn het “Fonds Anne Bliek” en het “Fonds Sara Tak”

——-

Bijlagen (achterkant) bij de nieuwsbrief van november 2014:

Chanoeka-week

Vanwege het feit dat de synagoge twintig jaar geleden weer in gebruik werd genomen organiseert de Joodse Gemeente Zeeland de volgende activiteiten. Dinsdag 16 december, 19.00 uur, wordt de grote Chanoekakandelaar in de hal van het Stadhuis aan de Markt aangestoken door burgemeester Bergmann en opperrabbijn Jacobs.  U bent van harte welkom.

Aansluitend wordt op dinsdag 16 december, 20.30 uur, in de synagoge door opperrabbijn Jacobs de tentoonstelling Zebanja geopend.  Exposant is Sijbrand Smit.  Ook hier bent u van harte welkom. Zondag 21 december van 13.00 tot 16.30 uur, is de synagoge geopend en kan de tentoonstelling Zebanja worden bezichtigd.  De synagoge is vrij toegankelijk.

Leerhuis Tal Hashamayim

Het leerhuis “Dauw van de Hemel” ( Genesis 27 vers 28 ) verzorgt cursussen op het gebied van Bijbels Hebreeuws, Joodse hermeneutiek en spiritualiteit.  De cursus Bijbels Hebreeuws is een meerjarige cursus en wordt gegeven op een andere locatie in Middelburg.  In de synagoge komt een studiegroep bijeen voor het bestuderen van het boek Genesis vanuit de Hebreeuwse grondtekst. Ook in de synagoge worden twee cursussen Joodse hermeneutiek gegeven.  In de cursus over het Hebreeuwse alfabet komen de betekenis en de symboliek van de Hebreeuwse letters aan bod. Het Hebreeuwse woord voor ‘letter’ maakt dit al direct duidelijk: Ot, אוֹת, betekent behalve letter ook teken, symbool, bewijs, wonder. Bovendien is elke letter tegelijkertijd een getal. Achter elke letter gaat een wereld van verborgen betekenissen schuil.  In deze cursus maakt u kennis met de Joodse spiritualiteit.

Psalmen nemen in de Bijbel een heel speciale plaats in omdat alle menselijke ervaringen zoals vreugde en verdriet, hoop en wanhoop, geloof en twijfel, aan bod komen.  In de leergroep over de psalmen wordt een psalm eerst gelezen in het Nederlands waarna ingegaan wordt op de Hebreeuwse tekst.

Op de website www.talzeeland.nl vindt u alle informatie over leerhuis Tal Hashamayim. Direct contact is mogelijk via talzeeland@hotmail.nl